Startuj z nami | | Newsletter | Forum | Mapa strony | Kontakt   
strona g³ówna wy¶lij e-mail znajd¼ na stronie



Strona główna > RASA > Zdrowie

Kastracja i sterylizacja

Kastracja jest od wieków stosowana w hodowli zwierząt domowych, jednak w przypadku psów nadal budzi kontrowersje. Wśród właścicieli krążą różne mity i przesądy na temat tego zabiegu, wielu obawia się skutków takiej nieodwracalnej decyzji. Głównym źródłem wątpliwości jest fakt, że kastracja nie polega jedynie na „wyłączeniu“ funkcji seksualnych i rozrodczych psa, ale wywiera również wpływ na jego psychikę. Jednak z doświadczeń właścicieli i weterynarzy wynika, że najczęściej jest to wpływ pozytywny.

Kastracja czy sterylizacja?
Pojęcia „kastracja“ i „sterylizacja“ są często używane zamiennie. Sterylizacja w ścisłym tego słowa znaczeniu polega na chirurgicznym przecięciu jajowodów u suki i nasieniowodów u psa. U wysterylizowanych suk cykl płciowy nie ulega zmianie, regularnie pojawia się też cieczka. Suka nadal produkuje estrogeny, jest jednak bezpłodna. Sterylizacja u samców również prowadzi do bezpłodności, nie wpływając na produkcję testosteronu i na popęd płciowy. Tak rozumiana sterylizacja u psów obu płci jest jednak wykonywana są bardzo rzadko, stąd też nie jest ona tematem naszych rozważań. Znacznie częstszym zabiegiem jest kastracja, która u psów polega na operacyjnym usunięciu jąder. Kastracja suk (potocznie zwana w języku polskim „sterylizacją”) oznacza wycięcie jajników, bądź macicy wraz z przydatkami. Po kastracji / sterylizacji produkcja hormonów płciowych drastycznie spada, w wyniku czego u obu płci zanika naturalny popęd seksualny. Suka nie ma już cieczki, psy zaś przestają interesować się suczkami w rui.

Powody, które przemawiają za kastracją i sterylizacją.
Najczęstszym powodem sterylizacji suk jest chęć uniknięcia kłopotów związanych z cieczką, niechcianą ciążą lub regularnie występującymi ciążami urojonymi. Za sterylizacją mogą tez przemawiać względy zdrowotne. Zmiany stwierdzone w macicy lub w jajnikach, (na przykład tumory, cysty czy ropomacicze) są wskazaniem do operacyjnego usunięcia wewnętrznych organów rozrodczych. Sterylizacja przeprowadzona przed pierwszą cieczką znacznie zmniejsza ryzyko zachorowania na raka sutka (dla porównania: wśród suk niewykastrowanych statystycznie co czwarta jest dotknięta tym niebezpiecznym nowotworem). Podobnym wskazaniem zdrowotnym u psów mogą być zmiany w obrębie jąder lub prostaty, bądź wnętrostwo, które niesie ze sobą zwiększone ryzyko raka jądra. Najczęstszym zmartwieniem właścicieli samców jest jednak skłonność ich psów do ucieczek i do włóczęgostwa oraz agresywne zachowania wobec przedstawicieli tej samej płci. W takich wypadkach kastracja przynosi bardzo pozytywne efekty, pod warunkiem, iż agresja nie jest wyuczona, lecz jedynie uwarunkowana wysokim poziomem testosteronu. Wiek psa odgrywa tu duża role – najlepsze efekty osiąga się u psów stosunkowo młodych, którym napastliwość wobec innych samców jeszcze na dobre nie „weszła w krew“. Uwaga: błędna, choć niestety dość rozpowszechniona, jest wiara w „terapeutyczny“ wpływ kastracji u psów, których agresywne zachowania wynikają z innych przyczyn, niż naturalna rywalizacja seksualna (na przykład ze strachu, traumatycznych doświadczeń, błędów wychowawczych właścicieli itp.) W takich przypadkach kastracja nie spełni pokładanych w niej nadziei. Tu pomóc może tylko dobry instruktor, który na specjalnych treningach nauczy nas, jak prawidłowo postępować z problematycznym czworonogiem.

Mity i przesądy.
Mimo dowiedzionych pozytywnych efektów kastracji i sterylizacji, wielu właścicieli nie ma odwagi podjąć ostatecznej decyzji. „Zbyt wcześnie wykastrowany pies pozostanie mały i wątły”, „po kastracji pies mój pies będzie infantylny jak szczeniak“, „pies wykastrowany będzie tępy, ospały i niezdolny do nauki“ to tylko parę obiegowych mitów i przesądów. Ile prawdy jest w tych opiniach?

Ograniczony wzrost?
Kastracja i sterylizacja nie mają żadnego wpływu na wzrost. Suki wysterylizowane przed pierwsza cieczką osiągają taką samą wysokość w kłębie jak ich płodne rówieśnice. U psów jest nawet odwrotnie – samce poddane kastracji przed osiągnięciem dojrzałości płciowej są z reguły wyższe, niż psy niewykastrowane. Jest to wynikiem przedłużonego wzrostu kości z powodu niskiego poziomu testosteronu we krwi.

Infantylne zachowania?
Nieprawdziwa jest opinia, iż wykastrowane psy zachowują się infantylnie i ulegle jak szczenięta. Prawdą jest natomiast, że zdradzają większą chęć do zabawy i są łagodniejsze w kontaktach z przedstawicielami tej samej płci. Dotyczy to zarówno psów jak i suczek. Większość właścicieli jest z tego powodu bardzo usatysfakcjonowana.

Tępota i niezdolność do nauki?
Psy i suczki przeznaczone do pracy w policji, w służbach ratowniczych lub szkolone na przewodników niewidomych są kastrowane bądź sterylizowane po osiągnięciu dojrzałości płciowej. Specjaliści-instruktorzy uważają, że zabieg ten nie ma żadnego negatywnego wpływu na efektywność ich pracy. Wręcz przeciwnie – trudno wyobrazić sobie psa, który zamiast prowadzić niewidomego lub szukać ofiar katastrofy, woli pobiec za każdą atrakcyjnie pachnącą suczką. Ospałość i otępienie jest najczęściej wynikiem nudy i niedostatecznego zajmowania się zwierzakiem przez właścicieli i może dotyczyć każdego psa bez różnicy.

Krzywda i cierpienie?
Wiele osób uważa, że poprzez kastrację naraża swojego psa na ból i okaleczenie, a tym samym wyrządza mu wielką krzywdę. Często padają argumenty: „nie będę robił swojemu psu czegoś, czego sam nie chciałbym doświadczyć“, albo: „każda suka przynajmniej raz w życiu powinna zostać matką“. Kastracja i sterylizacja są uważane za brutalną ingerencję w święte prawa natury. Jednocześnie ludzie ci zapominają, że ich psy od dawna już nie żyją w naturalnych warunkach, danych zwierzętom na wolności, lecz muszą dostosować się do ograniczeń naszej cywilizacji. Idąc tropem tego rozumowania, bardziej „naturalne“ jest uśmiercenie miotu niechcianych szczeniąt lub skazanie psa na dożywotnie cierpienie z powodu nigdy niezaspokojonych popędów, niż przeprowadzenie dość prostego chirurgicznego zabiegu. Absurdalność takiego myślenia nie wymaga komentarza.

Rzeczywiste argumenty przemawiające przeciwko kastracji i sterylizacji.
Istnieje kilka argumentów, które przemawiają na niekorzyść kastracji i sterylizacji. Należy je wziąć pod uwagę, rozważając decyzję o ewentualnym zabiegu.

1. Nietrzymanie moczu.
Ten niepożądany i nieprzyjemny „skutek uboczny“ kastracji bądź sterylizacji jest związany z brakiem hormonów płciowych w organizmie, odpowiedzialnych m.in. za funkcjonowanie zwieracza cewki moczowej. Dolegliwość ta występuje dość rzadko i dotyczy głownie suk dużych ras (powyżej 20 kg wagi), choć niekiedy zdarza się też u psów. Wysokie ryzyko dotyczy zwłaszcza takich ras jak bokser, rotweiler, doberman i sznaucer olbrzym. Nietrzymanie polega na niekontrolowanym oddawaniu niewielkich ilości moczu, szczególnie podczas snu. We wszystkich przypadkach pomocne jest podawanie leków, które jednak musi trwać przez całe życie psa.

2. Sierść.
U psów o długiej, lśniącej sierści, takich jak na przykład seter, czy cocker spaniel, kastracja może niekiedy wywoływać niekorzystne zmiany w wyglądzie okrywy włosowej. Zmiany te objawiają się najczęściej nadmiernym rozrostem tzw. podszerstka. W rezultacie włos nabiera matowego, wełnistego wyglądu.

3. Otyłość.
Zarówno wykastrowane psy, jak i suki po sterylizacji wykazują zwiększony apetyt i tendencję do tycia. Można temu zapobiec zmniejszając nieco porcje i dostarczając psu więcej ruchu.

4. Agresja w obronie własnej i dominujący charakter u suk.
Wykastrowane psy, pozbawione charakterystycznego samczego zapachu, muszą czasami znosić zaloty swoich dominujących „kolegów“, którzy próbują je natrętnie obwąchiwać, a nawet kryć. Te niemiłe doświadczenia mogą niekiedy prowadzić do agresywnych zachowań ze strony wykastrowanych psów wobec innych samców. Natomiast u suk o silnym, dominującym charakterze po sterylizacji może nastąpić nasilenie agresywnych zachowań wobec otoczenia. Stąd też, w przypadku suk o takich skłonnościach, nie zaleca się przeprowadzania tego zabiegu.

Podsumowanie.
Kastracja i sterylizacja są zabiegami nieodwracalnymi, dlatego mogą budzić obawy i wątpliwości. Z doświadczeń licznych właścicieli i weterynarzy wynika jednak, że ich efekty są najczęściej pozytywne. Odpowiednio wcześnie wykonana sterylizacja zapobiega rakowi sutka u suk. U dominujących psów kastracja hamuje agresywne zachowania i napastliwość wobec innych samców. Nieprawdziwe są obiegowe opinie, jakoby zabieg ten hamował wzrost i prawidłowy rozwój psychiczny psa, bądź też miał negatywny wpływ na jego zdolność uczenia się. Argumenty, że sterylizacja jest nienaturalna i krzywdząca dla zwierzęcia są trudne do przyjęcia. Polskie schroniska są pełne niechcianych, bezdomnych zwierząt, mimo to niektórzy właściciele nadal wolą skazywać nowonarodzone szczenięta na tułaczkę, a nawet je uśmiercać. Czyż nie znacznie bardziej humanitarne i mniej krzywdzące byłoby przeprowadzenie jednorazowego chirurgicznego zabiegu? Decyzję każdy właściciel musi podjąć sam, rozważając wszystkie za i przeciw.

Tekst: Jolanta Schwien

 




<< wstecz
© Copyright 2004-2010 RRclub.pl - Wszelkie prawa zastrze¿one stat4u powered by cms.to.pl